ଲିଙ୍ଗରାଜ

ପ୍ରଭୁ ଲିଙ୍ଗରାଜ ହେଉଛନ୍ତି ଐତିହାସିକ ମନ୍ଦିର ମାଳିନୀ ନଗରୀ ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଅଧିଷ୍ଠାତା ଦେବତା। ସେ ଓଡ଼ିଶାର କଳିଙ୍ଗ ସ୍ଥାପତ୍ୟ କଳାର ଅନୁପମ କୃତି ରୂପେ ପରିଚିତ ଲିଙ୍ଗରାଜ ମନ୍ଦିରରେ ପୂଜା ପାଆନ୍ତି। ଲିଙ୍ଗରାଜ ହେଉଛନ୍ତି 'ହରିହର' ସ୍ୱରୂପ—ଅର୍ଥାତ୍ ପ୍ରଭୁ ବିଷ୍ଣୁ (ହରି) ଓ ପ୍ରଭୁ ଶିବ (ହର)ଙ୍କର ସୁନ୍ଦର ସମନ୍ୱୟ। ଏଠାରେ ଲିଙ୍ଗରେ ତୁଳସୀ ଓ ବେଲପତ୍ର ଏକାସାଙ୍ଗରେ ଅର୍ପଣ କରାଯାଏ। ମହାଶିବରାତ୍ରି କିମ୍ବା ଜାଗର ଯାତ୍ରା ସମୟରେ ଏଠାରେ ମହାଦୀପ ଉଠିବା ଦୃଶ୍ୟ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ମୁଗ୍ଧ କରେ। ସେ ସମଗ୍ର ଏକାମ୍ର କ୍ଷେତ୍ରର ରକ୍ଷାକର୍ତ୍ତା ଓ ସାଧକଙ୍କ ପରମ ଆରାଧ୍ୟ ଅଟନ୍ତି।