Adhyaya 4

Couplet 1

ମୈତ୍ରେୟ ହରଷେ କହନ୍ତିଶୁଣ ବିଦୁର ଶୁଦ୍ଧମତି

Couplet 2

ସେ ଶିବ ବଚନରେ ସତୀକେବେ ହେଁ ନୋହେ ସ୍ଥିରମତି

Couplet 3

ଏମନ୍ତ ଦେବୀଆଗେ କହିରୁଦ୍ର ରହିଳେ ତୁନି ହୋଇ

Couplet 4

ମନେ ଚିନ୍ତନ୍ତି ବିଶ୍ୱନାଥନପୁଣ ହୋଏ ବିପରୀତ

Couplet 5

ମୋପତ୍ନୀ ପିତାଗୃହେ ଗଲେଜୀବନ ନ ଧରିବ ଭଲେ

Couplet 6

ଏହାର ମନ ସ୍ଥିର ନାହିଁନ ଗଲେ ନ ଧରିବ ଦେହୀ

Couplet 7

ବନ୍ଧୁଦର୍ଶନେ ଇଚ୍ଛା ତାରହୋଇଛି ଅତି ବଳୀୟାର

Couplet 8

ବାରେକ ହୁଅଇ ବାହାରମୋ ଭୟେ ପ୍ରବେଶେ ଗୃହର

Couplet 9

ଏହାର ମନ ସ୍ଥିର ନାହିଁଅବଶ୍ୟ ଯିବ ଏ ନ କହି

Couplet 10

ଏମନ୍ତ ଚିତ୍ତେ ଚିନ୍ତି ହରକେବେହେଁ ମନ ନୋହେ ସ୍ଥିର

Couplet 11

ଚିନ୍ତା ଆକୁଳେ ଦୁଃଖମତିନିଜ ଗୁଣଙ୍କୁ ମନେ ଚିନ୍ତି

Couplet 12

ଏହାର ସଙ୍ଗେ ଥିବି ମୁହିଁନିଜଗଣଙ୍କୁ ସଙ୍ଗେ ଲଇଁ

Couplet 13

ଏମନ୍ତେ ରୁଦ୍ର ଚିନ୍ତା କରୁଁଦେବୀ ଉଠିଲେ ନିଜ ପୁରୁ

Couplet 14

ନୟନୁ ବହେ ଅଶ୍ରୁଜଳଶୁଖିଛି ବଦନ-କମଳ

Couplet 15

ଶରୀର କମ୍ପେ ରୋଷଚିତ୍ତେକଦଳୀବନ ଯେହ୍ନ ବାତେ

Couplet 16

ନିଃଶ୍ୱାସ ବହେ ଖରତରଶୁଖିଲା ସୁରଙ୍ଗ-ଅଧର

Couplet 17

ଅଧୋବଦନେ ମନ ଦୁଃଖୀଚଳିଲେ ଭବଙ୍କୁ ଉପେକ୍ଷି

Couplet 18

ଖରେ ଚଳନ୍ତେ ରୋଷଭରେଅବନୀ କମ୍ପେ ପାଦଭରେ

Couplet 19

ପିତା ଭୁବନେ ଦେବୀ ଯାନ୍ତେକେହି ନାହାନ୍ତି ନିଜସାଥେ

Couplet 20

ସ୍ତିରୀ ସ୍ୱଭାବ ମୂଢ଼ମତିଯେ ହର ସାଧୁ ଜନ-ପତି

Couplet 21

ସ୍ନେହରେ ଅର୍ଦ୍ଧଅଙ୍ଗ ହୋଇସେ ସତୀ ତାଙ୍କୁ ଲଂଘି ଯାଇ

Couplet 22

ପିତା ଭୁବନେ ଦେବୀ ଯାନ୍ତେପଛେ ଚଳନ୍ତି ଗଣ ଯୂଥେ

Couplet 23

ଶତ ସହସ୍ର ରୁଦ୍ର ଗଣନିକଟେ ମିଳିଲେ ତକ୍ଷଣ

Couplet 24

ସତୀଙ୍କୁ ବୃଷଭେ ବସାଇସର୍ବେ ଧାଇଁଲେ ସଜହୋଇ

Couplet 25

ମୁଁ ଯିବି ଅମ୍ବିକାର ପଛେମୋ କଥା ଦେଖସି ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷେ

Couplet 26

ଏମନ୍ତ ରୁଦ୍ର ଆଗେ କହିନନ୍ଦି ଚଳିଲେ ଗଣ ଲଇଁ

Couplet 27

ଅମ୍ବିକା ତୁଲେ ନାରୀଯୂଥେମିଳିଲେ ଉପାୟନ ହସ୍ତେ

Couplet 28

କନ୍ଦୁକ ଦର୍ପଣ ଅମ୍ବୁଜଶ୍ୱେତାତପତ୍ର ଶ୍ୱେତଧ୍ୱଜ

Couplet 29

ବ୍ୟଜନ ପୁଷ୍ପମାଳା ଘେନିସଙ୍ଗୀତ-ଗୀତ-ନାଦ-ଧ୍ୱନି

Couplet 30

ଦୁନ୍ଦୁଭି ଶଙ୍ଖ ବେଣୁନାଦେସଙ୍ଗତେ ଚଳିଲେ ଆନନେ୍ଦ

Couplet 31

ଏମନ୍ତେ ରୁଦ୍ରଗଣେ ଯାଇଯଜ୍ଞ ଦେଖିଲେ ଦୂରେ ରହି

Couplet 32

ଧୂମ-ବ୍ୟାପିତ-ଯଜ୍ଞଶାଳେଅଶେଷ ଋଷି-ବିପ୍ର ମେଳେ

Couplet 33

ବିପ୍ରଙ୍କ ସଙ୍ଗେ ପ୍ରଜାପତିଅନଳେ କ୍ଷେପନ୍ତି ଆହୁତି

Couplet 34

ଯଜ୍ଞର ଭାଣ୍ତ ନାନାବିଧିଯେ ଭାଣ୍ତେ ଯେ ଦ୍ରବ୍ୟ ପ୍ରସିଦ୍ଧି

Couplet 35

ମନ୍ତ୍ର ଆହୁତି ହୋମବେଳେସତୀ ମିଳିଲେ ଯଜ୍ଞଶାଳେ

Couplet 36

ସତୀ ଚାହାଁନ୍ତେ କୋପଚିତ୍ତେଯେ ଯଜ୍ଞେ ଥିଲେ ଯେ ସମସ୍ତେ

Couplet 37

ସର୍ବେ ଦକ୍ଷର ଭୟପାଇଆଦର ନକରିଲେ କେହି

Couplet 38

ଭଗିନୀଗଣେ ମାତା ତୁଲେଆଦରେ ସମୀପେ ମିଳିଲେ

Couplet 39

ପ୍ରେମାଶ୍ରୁକଣ୍ଠେ ଭଗ୍ନୀଗଣକୋଳ କରନ୍ତି ଜଣେ ଜଣ

Couplet 40

ସୋଦରେ ସ୍ନେହେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେସର୍ବ କୁଶଳ ପଚାରିଲେ

Couplet 41

ଉତ୍ତମ ପୂଜା ବିଧି ଦ୍ରବ୍ୟସମୀପେ ଆଣିଦେଲେ ସର୍ବ

Couplet 42

ରତ୍ନ-ଆସନ ବେଗେଆଣିସେ ପ୍ରଜାପତିର ଘରଣୀ

Couplet 43

ସତୀସମୀପେ ଆଣି ଦେଲେତାଦେଖି ସତୀ କୋପ କଲେ

Couplet 44

ପିତାର ଅନାନ୍ଦର ଦେଖିକୋପେ କମ୍ପଇ ଅଶ୍ରୁମୁଖୀ

Couplet 45

ଯଜ୍ଞେ ନ ଦେଖି ସ୍ୱାମୀଭାଗମନେ ବସିଲା ମହାରାଗ

Couplet 46

ମୋର ଈଶ୍ୱରେ ନ ଗଣିଲାଅବହେଳଣ କର୍ମ କଲା

Couplet 47

ସଭାରେ ଯେତେ ଲୋକ ଥିଲେସତୀଙ୍କି ଦେଖି ନ ଉଠିଲେ

Couplet 48

ପିତା ଅବଜ୍ଞା କର୍ମ ଦେଖିକୋପେ କମ୍ପଇ ଅଶ୍ରୁମୁଖୀ

Couplet 49

ଏମନ୍ତେ ଦକ୍ଷ-ବଧ ଅର୍ଥେସତୀ ଶରୀରୁ କୋପଚିତ୍ତେ

Couplet 50

ଅନେକ ଭୂତଗଣ ଜନ୍ମିତାହାଙ୍କୁ ନିବାରି ଭବାନୀ

Couplet 51

କୋପେ ବୋଲଇ ଉଚ୍ଚବାଣୀଯେମନ୍ତେ ସଭାଲୋକେ ଶୁଣି

Couplet 52

କୋପେ କମ୍ପଇ ତାର ଦେହୀବୋଲଇ ପିତାମୁଖ ଚାହିଁ

Couplet 53

ପ୍ରିୟ ଅପ୍ରିୟ ଅତିରେକେନ ଦେଖି ଯାୠ ଇହଲୋକେ

Couplet 54

ଜଗତ ମଧ୍ୟେ ଯେତେ ଦେହସ୍ୱାମୀ ମୋହର ସର୍ବପ୍ରିୟ

Couplet 55

ଯେ ରୁଦ୍ର ସର୍ବଆତ୍ମା ହୋଇମିତ୍ର ଅମିତ୍ର ଯାର ନାହିଁ

Couplet 56

ସେ ଯେ ଅଶେଷ-ଜନ-ଗୁରୁତାହାଙ୍କୁ ତୁହି ନିନ୍ଦା କରୁ

Couplet 57

ଦେଖ ଏ ସଂସାର-ବେଭାରେଯେ ସାଧୁଜନେ ନିନ୍ଦା କରେ

Couplet 58

ଅନେକ-ଦୋଷ କରିଥିଲେସାଧବେ ନ ଧରନ୍ତି ଭଲେ

Couplet 59

ସକଳ-ଦୋଷ କରେ କ୍ଷମାସେ ଜନ ସାଧୁ ମହାତମା

Couplet 60

ଏରୂପେ ଯେତେକ ପିଣ୍ତିତତାହାଙ୍କୁ ବୋଲନ୍ତି ମହତ

Couplet 61

ଯେ ଗୁଣମାତ୍ରକୁ ଧରନ୍ତିଦୋଷ ଗ୍ରହଣ ନ କରନ୍ତି

Couplet 62

ତାହାଙ୍କୁ ବୋଲି ମହତ୍ତରକେ ଅବା ଅଛନ୍ତି ଅପର

Couplet 63

ଦୋଷକୁ ଦୂରେ ପରିହରିଆବରେ ତୁଚ୍ଛ ଗୁଣଧରି

Couplet 64

ଏମନ୍ତ ସାଧୁ ପ୍ରତି ତାତତୁ ପାପ କଳ୍ପିଲୁ ନିଶ୍ଚି୍ତ

Couplet 65

ଅସାଧୁଜନ ପ୍ରାୟ ତୁହିରୁଦ୍ର ବିଷୟେ କୋପ ବହି

Couplet 66

ଯେଣୁ ବୋଲାଉ ପ୍ରଜାପତିସେ ଗର୍ବେ ନିନ୍ଦୁ ମୋର ପତି

Couplet 67

ଏ ନୋହେ ମହତଙ୍କ କର୍ମଗର୍ବେ ହୋଇଲୁ ମତିଭ୍ରମ

Couplet 68

ଯେ ବେନିଅକ୍ଷର ମୁଖରେପ୍ରସନ୍ନେ ଶିବନାମ ଧରେ

Couplet 69

କି ଅବା ଶ୍ରଦ୍ଧାଯୁକ୍ତ ହୋଇନିରତେ ବଦନେ ଗୁଣଇ

Couplet 70

ଅଥବା ପଶେ ଶ୍ରୁତିପଥେପାପ ନାଶଇ କ୍ଷଣମାତ୍ରେ

Couplet 71

ଯାହାର ନାମ ଏ ଜଗତେସର୍ବମଙ୍ଗଳ ବହୁମତେ

Couplet 72

ତୋର ଜୀବନ ପାପ-ସିନ୍ଧୁଅଶିବ ହୋଇ ଶିବ ନିନ୍ଦୁ

Couplet 73

ଯା ପାଦପଦ୍ମ-ମଧୁ ଲୋଭେମହାନ୍ତଜନ ନିତ୍ୟେ ସେବେ

Couplet 74

କାମୀ କାମନା ସ୍ରବେ ଯହୁଁବିଶ୍ୱବାନ୍ଧବ ଅଟେ ଯେହୁ

Couplet 75

ସାଧୁ-ମାନସ -ଅଳି-ବୃନ୍ଦବ୍ରହ୍ମଆନନ୍ଦ-ମକରନ୍ଦ

Couplet 76

ପାନାର୍ଥୀ ହୋଇ ସେବା କରେଯାହାର ଶ୍ରୀପାଦପଦ୍ମରେ

Couplet 77

ତାହାରେ ଦ୍ରୋହ ଚିନ୍ତୁ ପିତଏ କଥା ବଡ ଆଚମ୍ବିତ

Couplet 78

ଯେ ସଦାଶିବ ବିଶ୍ୱବନ୍ଧୁତୁ ତାର ଦ୍ରୋହକରି ନିନ୍ଦୁ

Couplet 79

ଜଟା ବିସ୍ତାରି ଶ୍ମଶାନରେବୁଲଇ ଶିବ ନିର୍ବିକାରେ

Couplet 80

ଶ୍ମଶାନଭସ୍ମ ମାଲ୍ୟ ତାରନରକପାଳ ଅଳଙ୍କାର

Couplet 81

ହେଲେ ହେଁ ଶିବଙ୍କୁ ଅଶିବତୋ ବିନା କେଅବା ବୋଲିବ

Couplet 82

ବ୍ରହ୍ମାଦି ଦେବଗଣମାନେକେ ଶିବ ମହିମା ନ ଜାଣେ

Couplet 83

ତୁ କି ଜାଣିବୁ ସେ ମହିମାଅଶେଷ-ମଙ୍ଗଳର ସୀମା

Couplet 84

ଶିବ ନିର୍ମାଲ୍ୟ ମଥା ପାତିତଥାପି କେମନ୍ତେ ଘେନନ୍ତି

Couplet 85

ର୍ଧମରକ୍ଷକ ସ୍ୱାମୀ ମୋରତା ସଙ୍ଗେ କଲୁ ତୁ ବିଧୁର

Couplet 86

ଏଣୁ ଜୀବନ ଛାଡିବଇଁସକଳ-ଧର୍ମ-ରକ୍ଷା ପାଇଁ

Couplet 87

ଏହିଟି ପତିବ୍ରତା-ଧର୍ମପାଷଣ୍ତେ ସ୍ୱାମୀର ନିନ୍ଦନ

Couplet 88

ଶୁଣିଲେ କାନେ ହାତ ଦେବତକ୍ଷଣେ ତହୁଁ ପଳାଇବ

Couplet 89

ପାରିଲେ ତା ଜିହ୍ୱା ଛେଦିବଆପଣା ଜୀବନ ତେଜିବ

Couplet 90

ତୋ ବୀର୍ଯ୍ୟେ ଜନ୍ମ ମୋର ଦେହୀହୋଇଲା ପୂର୍ବପାପ ବହି

Couplet 91

ସ୍ୱାମ ନିନ୍ଦନ ବାକ୍ୟ ସହିଏ ଦେହ ନ ଧରିବି ମୁହିଁ

Couplet 92

ଯେ ନାରୀ ସ୍ୱାମୀର ନିନ୍ଦନଶୁଣି ଧରେ ନିଜ ଜୀବନ

Couplet 93

ପୂର୍ବର ପାପ ଯେ ନ ସ୍ମରେତା ପ୍ରତିକାର ଯେ ନକରେ

Couplet 94

ଦିନ ବଞ୍ଚଇ ଦୁଃଖ-ଶୋକେଅନ୍ତେ ସେ ପଡଇ ନରକେ

Couplet 95

ଯେ ଆତ୍ମାରାମ ବଇରାଗୀବିଧି-ନିଷେଧ ପାରେ ଲଂଘି

Couplet 96

ସ୍ୱଧର୍ମେ ନିଷ୍ଠା ଯାର ଥିବସେ ପର-ନିନ୍ଦା ନ କରିବ

Couplet 97

ଯେ ଅବା ବେଦବିଧି ଧର୍ମପ୍ରବୃତ୍ତି ନିବୃତ୍ତି ଲକ୍ଷଣ

Couplet 98

ଶବେ ତା ନ ସମ୍ଭବେ ଦୁଇଯେଣୁଟି ଆତ୍ମାରାମ ସେହି

Couplet 99

ଦରିଦ୍ର ବୋଲି ଶିବେ ତୁହିନିନ୍ଦା ନ ବହ ଗର୍ବ ବହି

Couplet 100

ଅଣିମା ଆଦି ଅଷ୍ଟସିଦ୍ଧିଯା ତୁହଁ ଲଭେ ଯୋଗୀ ସାଧି

Couplet 101

ତୋ ପରି ଯଜ୍ଞେ ଯେ ଭ୍ରମନ୍ତିକାହୁଁ ଲଭିବେ ସେ ସମ୍ପତ୍ତି

Couplet 102

ତୁ ପାପୀ ଯେଣୁ ଶିବଦ୍ରୋହୀତୋଠାରୁ ଜାତ ମୋର ଦେହୀ

Couplet 103

ଧିକ ଏ ଦେହ ନ ରଖିବିଆଉ ଏ ଲଜ୍ଜା ନ ସହିବି

Couplet 104

ତୋହର ସଙ୍ଗତେ ବଚନଅଧିକେ ନାହିଁ ପ୍ରୟୋଜନ

Couplet 105

କେହି ନ ବୋଲୁ ଦାକ୍ଷାୟଣୀଅଟଇ ଶିବର ଘରଣୀ

Couplet 106

ମୈତ୍ରେୟ କହନ୍ତି ବଚନଶୁଣ ବିଦୁର ତୋଷମନ

Couplet 107

ଏମନ୍ତ ଦକ୍ଷେ ଦେବୀ କହିକୁଣ୍ତ-ଉତ୍ତରଦିଗେ ଯାଇ

Couplet 108

ଯୋଗଧାରଣା ଆଗମନେନିଶ୍ଚଳେ ବସିଲେ ଆସନେ

Couplet 109

ସ୍ୱାମୀର ଅପମାନ ଅର୍ଥେପିତାର ଅନାଦର ଚିତ୍ତେ

Couplet 110

ପୀତବସନ ପରିଧାନପବିତ୍ର-ଜଳେ ଆଚମନ

Couplet 111

ହୃଦରେ କଳ୍ପି ମହାମନ୍ୟୁପବନ ଅଧ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ସ୍ଥାନୁ

Couplet 112

ନାଭିକମଳେ ସୁନିଶ୍ଚଳେପ୍ରାଣଧାରଣ ଯୋଗବଳେ

Couplet 113

ଏ ତିନିପ୍ରାଣ ଉର୍ଦ୍ଦ୍ୱେ ନେଇଉଦାନ ସଙ୍ଗେ ହୃଦେ ଥୋଇ

Couplet 114

ହୃଦୟ ପ୍ରାଣ ସଙ୍ଗେ ବ୍ୟାପିକଣ୍ତେ ଲଲାଟ ଚକ୍ରେ କ୍ଷେପି

Couplet 115

ଭ୍ରୁମଧ୍ୟେ ଥାପି ଅନୁମାନେଯୋଖିଲେ ବ୍ରହ୍ମରନ୍ଧ୍ର ସ୍ଥାନେ

Couplet 116

ସ୍ୱାମୀ ଚରଣେ ଧ୍ୟାନକରିଯୋଗ-ଅନଳେ ବାୟୁ ଧରି

Couplet 117

ମୂର୍ଦ୍ଧନି ଭେଦି ତତକ୍ଷଣଶୂନ୍ୟେ ମିଶିଲା ଦଶପ୍ରାଣ

Couplet 118

ସମାଧି ସମ୍ଭୂତ ଅନଳେସତୀ ଶରୀର ବେଗେ ଜଳେ

Couplet 119

ସତୀ ମରଣ କର୍ମ ଚାହିଁଦେବେ ଯେ ଯଜ୍ଞେ ଥିଲେ ରହି

Couplet 120

ଦେଖିଣ ଦେବୀର ନିଧନଚଞ୍ଚଳ କରି ସର୍ବ ମନ

Couplet 121

ଭୂମି ଗମନେ ଯେ ବା ଥିଲେହାହା ଶବଦ ଉଚ୍ଚେ କଲେ

Couplet 122

ଦେଖ ଏ ଦେବଦେବନାରୀକି ଅପମାନେ କୋପକରି

Couplet 123

ପ୍ରାଣ ଛାଡିଲେ ଯଜ୍ଞଶାଳେପିତା ଅମାନ୍ୟ କୋପଭରେ

Couplet 124

ଦେଖ ଏ ଦକ୍ଷ ପ୍ରଜାପତିଗର୍ବେ ଆଚରିଲା ଅନୀତି

Couplet 125

ପ୍ରଜାଙ୍କ ପତିଏ ବୋଲାଇଅନୀତି କଲା ଗର୍ବ ବହି

Couplet 126

ନିଜ ଦୁହିତାର ନିଧନେଯତ୍ନ କଲା ଏ କ୍ରୋଧମନେ

Couplet 127

ଏ ନୋହେ ସାଧୁଙ୍କ ବେଭାରଅଧର୍ମ କଲା ଗରୁତର

Couplet 128

ଏମନ୍ତ ବାକ୍ୟ କହୁଁ ଜନେସତୀର ପ୍ରାଣ ଅବସାନେ

Couplet 129

ସତୀ ମରଣ କଥା ଶୁଣିନନ୍ଦିକେଶ୍ୱର ବୀରମଣି

Couplet 130

ରୁଦ୍ରଗଣଙ୍କୁ ସଙ୍ଗେ ଲଇଁବେଗେ ଧାଇଁଲା ରୋଷ ବହି

Couplet 131

ବିବିଧ ଶସ୍ତ୍ର ଧରି କରେମିଳିଲା ଦକ୍ଷ ଯଜ୍ଞଘରେ

Couplet 132

ତାହାକୁ ଦେଖି ଭୃଗୁ ମୁନିଘୃତଆହୁତି କରେ ଘେନି

Couplet 133

ଯଜ୍ଞଘ୍ନ ନାମ ଯଜୁମନ୍ତ୍ରେକଳ୍ପିଲା ଅଭିଚାର-ତନ୍ତ୍ରେ

Couplet 134

ଆହୁତି ଦ୍ୟନ୍ତେ ଅଗ୍ନିକୁଣ୍ତେନିର୍ଧୂମ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣବର୍ଣ୍ଣ ପିଣ୍ତେ

Couplet 135

ମନ୍ତ୍ରେ ମନ୍ତ୍ରିତ ସୋମ ପାଇପ୍ରଚଣ୍ତ ବ୍ରହ୍ମତେଜ ବହି

Couplet 136

ଋଭୁ ନାମରେ ଦେବଗଣେଅନଳୁ ଉଠିଲେ ତକ୍ଷଣେ

Couplet 137

ଜଳନ୍ତା କାଷ୍ଠ ଘେନି କରେଶତସହସ୍ର କୋପଭରେ

Couplet 138

ଶବଦେ ଦଶଦିଗ ପୂରିଧାଇଁଲେ ଘୋରନାଦ କରି

Couplet 139

ତେଣେ ଭାଜିଲେ ରୁଦ୍ରସୈନିତା ଦେଖି ବେଗେ ଦେବମୁନି

Couplet 140

ଧାଇଁଲେ ଶିବପୁର-ମାର୍ଗେକହିଲେ ସଦାଶିବ ଆଗେ

Couplet 141

ସତୀ-ମରଣ-କଥା ଆଦିକହିଲେ ସକଳ ସମ୍ପାଦି

Couplet 142

ସେ ବ୍ରହ୍ମମୁନିର ଚରଣେଆତ୍ମାର ନିସ୍ତାର କାରଣେ

Couplet 143

କୃଷ୍ଣ-ବିଷୟ ଭାଗବତକହଇ ଦାସ ଜଗନ୍ନାଥ