Adhyaya 14

Couplet 1

ଧ୍ରୁବର କୋପ ଯହୁଁ ଗଲାକୁବେର ଭୁବନେ ଜାଣିଲା

Couplet 2

ତକ୍ଷଣେ ନିଜ ଗଣ ତୁଲେଧ୍ରୁବ ସମୀପେ ଆସି ମିଳେ

Couplet 3

ଅଞ୍ଜଳି କରି ବେନିପାଣିକାକୁସ୍ଥେ କହେ ମଞ୍ଜୁବାଣି

Couplet 4

ଆହେ କ୍ଷତ୍ରିୟ-ଚୂଡାମଣିତୋର ମହିଁମା ମୁହିଁ ଶୁଣି

Couplet 5

ମିଳିଲି ତୋହର ସମୀପେଗୃହ୍ୟ-କିନ୍ନର ଘେନି ଆପେ

Couplet 6

ତୁ ଯେଣୁ ପିତାମହ ବୋଲେକୋପ ଛାଡିଲୁ ରିପୁ ତୁଲେ

Couplet 7

ଭ୍ରାତୃ-ମରଣେ କୋପ ବହିଗୃହ୍ୟକ ବିନାଶିଲୁ ତୁହି

Couplet 8

କେହି କାହାର ହନ୍ତା ନୋହେପ୍ରାଣୀ-ଜୀବନ କାଳ ଦହେ

Couplet 9

ଏ ଜୀବ ଅହଂକାର ବହିଆତ୍ମାକୁ ବୋଲେ ତୁହି ମୁହିଁ

Couplet 10

ଏ ନୋହେ ଜ୍ଞାନୀଙ୍କର ମତଯାହାକୁ ପ୍ରସନ୍ନ ଅନନ୍ତ

Couplet 11

ସଂସାର ଦେଖେ ସ୍ୱପ୍ନ ପ୍ରାୟେସେ ମୋହେ ନୋହେ ବିପର୍ଯ୍ୟୟେ

Couplet 12

ତୋର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ ନିତ୍ୟେଗୃହେ ତୁ ଚଳ ଶୁଦ୍ଧ ଚିତ୍ତେ

Couplet 13

ଯା ଶକ୍ତି ମାୟା-ଗୁଣମୟୀତହିଁରେ ଥାଇ ଯେ ନ ଥାଇ

Couplet 14

ସେ ହରିପାଦେ ଆଶ୍ରେ କରେଆତ୍ମକୁ ସଂସାରୁ ଉଦ୍ଧରେ

Couplet 15

ତୋତେ ମୋ ହୃଦେ ଅନୁରାଗଯେ ତୋର ଇଚ୍ଛା ବର ମାଗ

Couplet 16

ହରିଙ୍କି ହୃଦେ ପରିମାଣୁତୁ ବର-ଯୋଗ୍ୟ ହେଉ ତେଣୁ

Couplet 17

ଏମନ୍ତେ କୁବେର-ବଚନେଧ୍ରୁବ ବିଚାରି ତୋଷମନେ

Couplet 18

ବୋଲଇ ହରି-ପାଦଗତେମୋହର ମନ ଥାଉ ନିତ୍ୟେ

Couplet 19

ଅନ୍ୟ କଳ୍ପନା ନାହିଁ ମୋରଯାର ପ୍ରସନ୍ନେ ଭବୁ ପାର

Couplet 20

କହେ କୁବେର ଧ୍ରୁବେ ଚାହିଁଏ ବର ଲଭ ଧ୍ରୁବ ତୁହି

Couplet 21

ଏମନ୍ତ କହି ଧ୍ରୁବ ପାଶେକୁବେର ଗମିଲା ଆକାଶେ

Couplet 22

ଏବେ ହୋ ଶୁଣ ମହୀପତିଧ୍ରୁବର ଅର୍ଜିଲା ବିଭୂତି

Couplet 23

କୁବେର-ଭୁବନୁ ସନ୍ତୋଷଧ୍ରୁବର ଗମିଲା ନିଜ-ଦେଶେ

Couplet 24

ନିଜ-ଭୁବନେ ଧ୍ରୁବ ଯାଇଋତ୍ୱିଜ ପୁରୋହିତ ରାଇ

Couplet 25

ସଂକଳ୍ପ କରି ଯଜ୍ଞମତେପୂଜିଲା ବିଷ୍ଣୁ-ପାଦଗତେ

Couplet 26

ଏ ଭାବେ ସମ୍ପଦ-ସମ୍ପାଦିଅଣିମା ଆଦି ଅଷ୍ଟନିଧି

Couplet 27

ସର୍ବ ସମ୍ପଦ ଭୋଗ କଲାଗୃହେ ଉତ୍ତାନପାଦ-ବଳା

Couplet 28

ସର୍ବ ପ୍ରକାରେ ବିଷ୍ଣୁ ପାଦେଭକ୍ତି ସାଧିଲା ଅପ୍ରମାଦେ

Couplet 29

ପ୍ରଜାଏ ଧ୍ରୁବର ରାଜତ୍ୱେଆନନ୍ଦେ ବଞ୍ଚିଲେ ଜଗତେ

Couplet 30

ସ୍ୱଭାବେ ଧ୍ରୁବ ଧର୍ମଶୀଳସୁସାଧୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ-ବତ୍ସଳ

Couplet 31

ଧ୍ରୁବକୁ ପିତୃଭାବେ ଜାଣିଦୁଃଖ ସୁଖକୁ ନ ପ୍ରମାଣି

Couplet 32

ଆନନ୍ଦ ମନେ ଜନ ପ୍ରଜାପାଳନ କଲେ ଧ୍ରୁବ ରାଜା

Couplet 33

ସପତ-ଦ୍ୱୀପ ଅଧିପତିହୋଇଲେ ମନୁର ସନ୍ତତି

Couplet 34

ଛତିଶ-ସହସ୍ର-ବରଷସ୍ୱଭାବେ ପରମ ଆୟୁଷ

Couplet 35

ଆନନ୍ଦ ମନେ ଭୋଗ କଲାଭୂମି ମଣ୍ତଳେ ମନୁବଳା

Couplet 36

ଭୋଗରେ ପୁଣ୍ୟ କ୍ଷୟ କରିଯଜ୍ଞାଦି କାର୍ଯ୍ୟେ ପାପହରି

Couplet 37

ତ୍ରିବର୍ଗ ସାଧନ କରିଣପୁତ୍ରକୁ କରି ରାଜ୍ୟ ଦାନ

Couplet 38

ନୃପ-ଆସନେ ବସାଇଲାସ୍ୱରାଜ୍ୟେ ଅଭିଷେକ କଲା

Couplet 39

ଆତ୍ମ-ସମ୍ପଦ ଆଦି ଯେତେସ୍ୱପନ ପ୍ରାୟ ମଣି ଚିତ୍ତେ

Couplet 40

ବିଷ୍ଣୁର ମାୟା-ବଳ ଜାଣିଗନ୍ଧର୍ବ-ପୁର ପ୍ରାୟ ମଣି

Couplet 41

ପୁତ୍ର କଳତ୍ର ଦେହ ମିତ୍ରଧନାଦି ସକଳ ଅନିତ୍ୟ

Couplet 42

ସର୍ବ-ସମ୍ପଦ ପରିହରିସଂଯମେ ଆତ୍ମା ବଶ କରି

Couplet 43

ଆଶ୍ରମ ନାମ ବଦରିକାତହିଁ ମିଳିଲେ ଧ୍ରୁବ ଏକା

Couplet 44

ନିବୃତ୍ତ କରି ଇନ୍ଦ୍ରିଗରଚିତ୍ତେ ସୁମରି ନାରାୟଣ

Couplet 45

ବିଷ୍ଣୁର ସ୍ଥୂଳ-ରୂପେ ମନଧାରଣା ବଳେ କରି ଧ୍ୟାନ

Couplet 46

ତକ୍ଷଣେ ଲିଙ୍ଗ ରୂପ ଗଲାନିର୍ମଳ-ଜ୍ୟୋତି ପ୍ରକାଶିଲା

Couplet 47

ଧ୍ରୁବ ଭକ୍ତି ଦୃଢ଼ ହେଲାତା ଅଭିମାନ ଦୂରେ ଗଲା

Couplet 48

ନୟନୁ ଅଶ୍ରୁ-ବିଗଳିତଆନନ୍ଦେ ଅଙ୍ଗ-ପୁଲକିତ

Couplet 49

ବିମାନ ଦେଖିଲା ଗଗନେପୂର୍ଣ୍ଣିମା-ସୁଧାକର ଯେହ୍ନେ

Couplet 50

ତେଜେ ବିରାଜେ ଦଶଦିଶଆକାଶୁ ହେଲା ପରବେଶ

Couplet 51

ରଥେ ଅଛନ୍ତି ବେନିଦୂତଗଞ୍ଜନ୍ତି ଶଶାଙ୍କ-ଆଦିତ୍ୟ

Couplet 52

କିଶୋର-ତନୁ ଶ୍ୟାମ ବର୍ଣ୍ଣଅରୁଣ-ପଙ୍କଜଳୋଚନ

Couplet 53

ଶୋହେ ସୁନ୍ଦର ଭୁଜଚାରିବିଷ୍ଣୁ-ଆୟୁଧ ଛନ୍ତି ଧରି

Couplet 54

ଅଙ୍ଗଦ କିରୀଟ କୁଣ୍ତଳହୃଦେ ଲମ୍ବଇ ବନମାଳ

Couplet 55

ରତ୍ନ-ମେଖଳା କଟି-ମାଝେମକର କୁଳ ବିରାଜେ

Couplet 56

ଧ୍ରୁବ ନିକଟେ ଯାଇ ମିଳିଗଗନୁ ଖସେ କି ବିଜୁଳି

Couplet 57

ଧ୍ରୁବ ଆନନ୍ଦ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିସଂଭ୍ରମେ ଆସନ ଉପେକ୍ଷି

Couplet 58

ତୁଣ୍ତେ ଗୋବିନ୍ଦ-ନାମ ଗାଇକପାଳେ ବେନିକର ଦେଇ

Couplet 59

ନମିଲା ତାଙ୍କ ପାଦ ତଳେରୋମ-ପୁଲକ ଅଶ୍ରୁଜଳେ

Couplet 60

ସୁନନ୍ଦ ନନ୍ଦ ପାରିଷଦେତକ୍ଷଣେ ମିଳିଲେ ଆନନ୍ଦେ

Couplet 61

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ-ନାମ ତୁଣ୍ତେ ଗାଇବୋଲନ୍ତି ଧ୍ରୂବ ମୁଖ ଚାହିଁ

Couplet 62

ଶୁଣ ଉତ୍ତାନପାଦ-ସୁତସଂସାରେ ତୁହି ଭାଗ୍ୟବନ୍ତ

Couplet 63

ତୁ ବାଳ ପଞ୍ଚମ-ବରଷେତପେ ତୋଷିଲୁ ହୃଷୀକେଶୋ

Couplet 64

ଏବେ ଗୋବିନ୍ଦ ଆଜ୍ଞା ଶିରେଘେନି ମିଳିଲୁ ତୋ ଛାମୁରେ

Couplet 65

ଧ୍ରୁବପଦକୁ ନେବୁ ତୋତେଦେଖ କାଞ୍ଚନ-ଦିବ୍ୟରଥେ

Couplet 66

ଦୁର୍ଲ୍ଲଭ ଧ୍ରୁବପଦ ତୁହିବନେ ଲଭିଲୁ ତପଦାହି

Couplet 67

ଏ ଶିଶୁମାର ଚକ୍ର ତୁଲେଚନ୍ଦ୍ର-ଆଦିତ୍ୟ-ତାର ମେଳେ

Couplet 68

ନିତ୍ୟେ ଭ୍ରମନ୍ତି ପ୍ରଦକ୍ଷିଣେପବନ-ରଜ୍ଜୁ ଆକର୍ଷଣେ

Couplet 69

ଯେ ପଦେ ତୋର ପିତୃଜନପ୍ରବେଶେ ନୋହିଲେ ଭାଜନ

Couplet 70

କେ ଆନ ତାହା ଲଭିପାରେଅନିତ୍ୟ-ସଂସାର-ସାଗରେ

Couplet 71

ଅଶେଷ-ଜଗତ-ବନ୍ଦନବିଷ୍ଣୁ-ପରମପଦ-ସ୍ଥାନ

Couplet 72

ଏଣୁ ଏ ଉତ୍ତମ-ବିମାନତୋଷେ ପେଷିଲେ ଭଗବାନ

Couplet 73

ତୁ ଏବେ ବସ ସ୍ଥିରମନେବିମାନ ବାହିବୁ ଗଗନେ

Couplet 74

ଏମନ୍ତେ ବିଷ୍ଣୁଦୂତ ବାଣୀଆନନ୍ଦମନେ ଧ୍ରୁବ ଶୁଣି

Couplet 75

ତକ୍ଷଣେ ଧ୍ରୁବ ସ୍ନାନ ସାରିନିତ୍ୟ-ମଙ୍ଗଳ-କର୍ମ କରି

Couplet 76

ତଦନ୍ତେ ଅଳଙ୍କୃତ ହେଲାମୁନିଙ୍କଚରଣେ ମନିଲା

Couplet 77

ମୁନିଜନଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦେଜୟମଙ୍ଗଳ ବେଦନାଦେ

Couplet 78

ବିମାନ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ କରିବିଷ୍ଣୁଦୂତଙ୍କୁ ନମସ୍କାର

Couplet 79

ହିରଣ୍ୟମୟ ରୂପ ଧରେସ୍ୱତେଜେ ଦଶଦିଗ ପୂରେ

Couplet 80

ଗନ୍ଧର୍ବ ଚତୁର୍ବିଧ ବାଦ୍ୟେଦିଗ ପୂରିଲେ ଗୀତ ନାଦେ

Couplet 81

ପୁଷ୍ପ ବରଷନ୍ତି ହରଷେବିବୁଧେ ଦେଖନ୍ତି ଆକାଶେ

Couplet 82

ତକ୍ଷଣେ ସୁନୀତିର କଥାସ୍ମରଣେ ଧ୍ରୁବ ମନେ ବ୍ୟଥା

Couplet 83

ଦୁଃଖିନୀ ମୋହର ଜନନୀତାହାକୁ ତେଜି ମୁହିଁ ପୁଣି

Couplet 84

ଯିବି ମୁଁ ସ୍ୱର୍ଗକୁ କି ରୂପେଦୂତେ ଜାଣିଲେ ତା ସଙ୍କଳ୍ପେ

Couplet 85

ବୋଇଲେ ଦେଖ ଭକ୍ତାଗ୍ରଣୀଅଗ୍ରେ ବିମାନେ ତୋ ଜନନୀ

Couplet 86

ତା ଶୁଣି ଚିତ୍ତ କଲା ସ୍ଥିରସେ ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତଙ୍କର ବର

Couplet 87

ସୁନୀତି ଜନନୀ ସହିତେବସିଲେ ରତ୍ନମୟ-ରଥେ

Couplet 88

ବିମାନ ଯାନ୍ତେ ସ୍ୱର୍ଗପଥେଦେବେ ଯେ ବସି ନିଜ ରଥେ

Couplet 89

ଧ୍ରୁବକୁ ଦେଖି ପ୍ରଶଂସନ୍ତିକେ ବା ଆନନ୍ଦେ କରେ ସ୍ତୁତି

Couplet 90

ଏମନ୍ତେ ପୁଷ୍ପ ବୃଷ୍ଟି-ପଥେଗ୍ରହଙ୍କୁ ଦେଖିଳେ ଅଗ୍ରତେ

Couplet 91

ତ୍ରୈଲୋକ୍ୟ ଜିଣି ଦିବ୍ୟଯାନେମୁନିଙ୍କି ଦେଖିଲା ବିମାନେ

Couplet 92

ମୁନିଙ୍କି ନମିଣ ଆନନ୍ଦେବିଜୟେ କଲା ବିଷ୍ଣୁପଦେ

Couplet 93

ସେ ବିଷ୍ଣୁପଦର ମହିମାକେ କହିପାରେ ଗୁଣସୀମା

Couplet 94

ଯେ ପ୍ରାଣୀ ଶାନ୍ତ ସମଦୃଶଅଶେଷ ଜନ୍ତୁଙ୍କ ବିଶ୍ୱାସ

Couplet 95

ହରି-ଚରଣେ ଚିତ୍ତ ଯାରସୁଶାନ୍ତ ସମବୁଦ୍ଧି ତାର

Couplet 96

ସେ ପ୍ରାଣୀ ସେ ପୁରେ ପଶନ୍ତିମାୟା-ବନ୍ଧନୁ ନିସ୍ତରନ୍ତି

Couplet 97

ଏଣୁ ଉତ୍ତାନପାଦ ସୁତବିଷ୍ଣୁର ପରମ ଭକତ

Couplet 98

ସକଳଲୋକ ଚୂଡାମଣିନିର୍ମଳ ବୋଲି ଯାକୁ ଗଣି

Couplet 99

ସେ ଧ୍ରୁବ ବସିଲା ଯେ ସ୍ଥାନେତା ଗୁଣ ଗୁଣ ସାବଧାନେ

Couplet 100

ଗଭୀର ବେଗେ କାଳଚକ୍ରେବାୟୁ ରସନା ଅତିରେକେ

Couplet 101

ଗ୍ରହ ନକ୍ଷତ୍ର ତାରାଗଣେଭ୍ରମନ୍ତି ମେଧି ଆକର୍ଷଣେ

Couplet 102

ତାର ମହିମା ଯଶ ଘୋଷିବୀଣା-ଶବଦେ ଦେବଋଷି

Couplet 103

ପ୍ରଚେତାଗଣ ସଙ୍ଗେ ଥାଇନୃତ୍ୟ କରନ୍ତି ଗୀତ ଗାଇ

Couplet 104

ଧ୍ରୁବର ଯଶ-ଗୁଣ-ବୃନ୍ଦସେ ଯଜ୍ଞେ କହନ୍ତି ନାରଦ

Couplet 105

କି ପତିବ୍ରତା ଏ ସୁନୀତିକି ବା ତା ସୁତ ଧ୍ରୁବ ଗତି

Couplet 106

କିବା ତା ତପର ପ୍ରଭାବବେଦବାଦୀଙ୍କି ଅସମ୍ଭବ

Couplet 107

ସେ ତପେ ହରିଙ୍କି ତୋଷିଲାଜନନୀ ସଙ୍ଗେ ସ୍ୱର୍ଗେ ଗଲା

Couplet 108

ଶୁଣ ହେ ବ୍ୟାସଙ୍କ କୁମରସାଧୁଜନଙ୍କ ମଧ୍ୟେ ବର

Couplet 109

ତୁ ଯଶୁ ପଚାରିଲୁ ମୋତେଧ୍ରୁବ-ଚରିତ ଭାଗବତେ

Couplet 110

ଉତ୍ତମ-ଯଶା ଧ୍ରୁବ ବାଣୀଯେ ଏହା ଏକମନେ ଶୁଣି

Couplet 111

ବିସ୍ତାରି କହେ ସାଧୁମେଳେବସଇ ବୈଷ୍ଣବ-ମଣ୍ତଳେ

Couplet 112

ଯଶ ଆୟୁଷ ଧନ ମାନସ୍ୱର୍ଗେ ନିବାସ ସ୍ୱସ୍ତ୍ୟୟନ

Couplet 113

ବିଘ୍ନ-ସମୂହେ ନାହିଁ ଭ୍ରାନ୍ତିସକଳ-କ୍ଳେଶୁ ନିସ୍ତରନ୍ତି

Couplet 114

ବିଷ୍ଣୁ-ସମୀପେ ପ୍ରାତଃକାଳେଗୋବିନ୍ଦ-ଭକ୍ତିଭାବ ଭୋଳେ

Couplet 115

ପୂଣ୍ଣିମା ଅମାବାସ୍ୟା ଦିନେଦ୍ୱାଦଶୀ ଶ୍ରବଣା ବିଧାନେ

Couplet 116

ଦିବସ-କ୍ଷୟ ବ୍ୟତିପାତେସଙ୍କ୍ରାନ୍ତି ଅର୍କବାର ଯୁତେ

Couplet 117

ଶ୍ରଦ୍ଧା ପୂର୍ବକ ଯେ ପଢ଼ନ୍ତିଅଥବା ଶ୍ରବଣେ ଶୁଣନ୍ତି

Couplet 118

ଜ୍ଞାନ-ସନ୍ତୋଷ ପ୍ରାଣୀଙ୍କରଚତୁରବର୍ଗ ନୋହେ ଦୂର

Couplet 119

ସକାମ-ଚିତ୍ତେ ଚିନ୍ତେ ଯେବେଶୁଣନ୍ତି ଧନ-ପୁତ୍ର ଲଭେ

Couplet 120

କୁଳେ ସୁପୁତ୍ର ହୋଏ ଜାତଯେ ଶୁଣେ ଧ୍ରୁବର ଚରିତ

Couplet 121

ସଂସାର-ଜନଙ୍କର ହିତେପୁରାଣ କଲି ଗୀତ କୃତେ

Couplet 122

କହଇ ଦାସ ଜଗନ୍ନାଥଚତୁଥସ୍କନ୍ଧେ ଭାଗବତ